Hội thảo dự kiến diễn ra trong 2 ngày, từ ngày 15 đến 16/7/2026, trong đó, ngày 15/7 tổ chức khảo sát thực tế tại các khu vực dự kiến thuộc không gian nghiên cứu, đề xuất khoanh vùng khu vực đề cử và vùng đệm; ngày 16/7 tổ chức Hội thảo chính thức tại khách sạn Pullman, phường Hoa Lư, tỉnh Ninh Bình.

Việc tổ chức Hội thảo nhằm tiếp tục hoàn thiện cơ sở khoa học, đánh giá toàn diện các giá trị nổi bật của khu vực đề cử; xác lập luận cứ khoa học về Giá trị nổi bật toàn cầu, phạm vi không gian, ranh giới khu vực đề cử, vùng đệm, tính toàn vẹn, tính xác thực và định hướng quản lý, bảo tồn lâu dài theo yêu cầu của Công ước Di sản thế giới năm 1972.

Hội thảo tập trung đánh giá kết quả nghiên cứu bước đầu của các nhóm chuyên gia theo các tiêu chí đề cử đã được xác định, gồm tiêu chí (v), (ix), (x) của UNESCO; làm rõ tính khoa học, tính thuyết phục và khả năng đáp ứng các yêu cầu về Giá trị nổi bật toàn cầu.

Bên cạnh đó, các chuyên gia sẽ trao đổi, tham vấn về cách tiếp cận, phương pháp luận xây dựng Hồ sơ đề cử đối với loại hình cảnh quan văn hóa - sinh thái có sự tương tác giữa thiên nhiên và con người; làm rõ các luận cứ khoa học về giá trị địa chất, cảnh quan, sinh thái, đa dạng sinh học và giá trị văn hóa của khu vực Vân Long - Kim Bảng - Tam Chúc.

Một nội dung quan trọng khác của Hội thảo là thảo luận, đề xuất phương án xác định ranh giới khu vực đề cử, vùng đệm, vùng chuyển tiếp theo hướng bảo đảm tính toàn vẹn, khả năng quản lý và phù hợp với yêu cầu của UNESCO. Các đại biểu cũng sẽ đề xuất giải pháp quản lý, bảo tồn, phát triển bền vững khu vực đề cử trong bối cảnh phát triển kinh tế - xã hội hiện nay.

Hội thảo dự kiến có khoảng 150 đại biểu tham dự, gồm đại diện các tổ chức quốc tế như Văn phòng UNESCO tại Hà Nội, Hiệp hội Bảo tồn Thiên nhiên thế giới IUCN tại Việt Nam, Tổ chức bảo tồn động thực vật hoang dã; đại diện các cơ quan, tổ chức trong nước, các viện nghiên cứu, trung tâm bảo tồn, chuyên gia, nhà khoa học và đại biểu tỉnh Ninh Bình.

Trong chương trình khảo sát trước Hội thảo, các chuyên gia sẽ đánh giá hiện trạng không gian cảnh quan, hệ sinh thái, các khu vực có giá trị nổi bật về địa chất, địa mạo, đa dạng sinh học và các yếu tố văn hóa liên quan. Hoạt động khảo sát cũng nhằm rà soát cơ sở khoa học phục vụ việc xác định ranh giới khu vực đề cử, vùng đệm, các không gian kết nối sinh thái và đánh giá tính toàn vẹn của khu vực theo yêu cầu của UNESCO.

Chương trình Hội thảo chính thức gồm các nội dung trọng tâm: Báo cáo kết quả nghiên cứu và cơ sở khoa học xác lập Giá trị nổi bật toàn cầu; đánh giá đặc điểm cảnh quan văn hóa karst nhiệt đới và sự tương tác giữa con người với môi trường tự nhiên; phân tích giá trị sinh thái đặc hữu của hệ sinh thái núi đá vôi, quần thể Voọc mông trắng và vai trò của khu vực trong mạng lưới bảo tồn đa dạng sinh học toàn cầu.

Các đại biểu cũng sẽ thảo luận về không gian đề cử, ranh giới và tính toàn vẹn của di sản; khả năng kết nối sinh thái giữa Vân Long - Kim Bảng - Tam Chúc và các khu vực lân cận trong bối cảnh phát triển kinh tế, khai thác khoáng sản, sản xuất công nghiệp; đồng thời xem xét khả năng mở rộng không gian nghiên cứu liên tỉnh nếu cần thiết để bảo đảm tính liên tục về giá trị tự nhiên và cảnh quan.

UBND tỉnh giao Sở Du lịch là cơ quan thường trực, đầu mối tham mưu tổ chức Hội thảo; chủ trì phối hợp với các cơ quan, đơn vị liên quan xây dựng kịch bản điều hành, tổ chức khảo sát, chuẩn bị đại biểu, hội trường, phiên dịch và các điều kiện phục vụ Hội thảo. Sở Du lịch cũng có nhiệm vụ tổng hợp kết quả, tham mưu xây dựng báo cáo làm cơ sở phục vụ việc xây dựng Hồ sơ đề cử trong thời gian tới.

Sở Văn hóa và Thể thao phối hợp chuẩn bị các nội dung chuyên môn liên quan đến văn hóa, lịch sử, khảo cổ học, di sản văn hóa vật thể và phi vật thể của khu vực đề cử; tham gia góp ý, phản biện khoa học đối với các tham luận, báo cáo và nội dung thảo luận tại Hội thảo.

Sở Nông nghiệp và Môi trường chuẩn bị các nội dung chuyên môn liên quan đến bảo tồn đa dạng sinh học, hệ sinh thái khu vực đề cử, việc thành lập Khu Bảo tồn loài - sinh cảnh Voọc mông trắng Kim Bảng; tham gia góp ý về tính toàn vẹn, ranh giới khu vực đề cử và hành lang sinh thái trong bối cảnh khai thác khoáng sản.

Kết quả Hội thảo được xác định là cơ sở quan trọng để tỉnh Ninh Bình tiếp tục hoàn thiện định hướng xây dựng Hồ sơ đề cử, lựa chọn phương án tối ưu về giá trị, không gian và mô hình quản lý di sản. Qua đó, góp phần bảo tồn, phát huy giá trị cảnh quan, sinh thái, đa dạng sinh học và văn hóa của khu vực Vân Long - Kim Bảng - Tam Chúc, hướng tới mục tiêu đề nghị UNESCO công nhận là Di sản thế giới.