Định mức mới bao quát nhiều loại hình tác phẩm báo chí

Theo Thông tư, phạm vi điều chỉnh tập trung vào dịch vụ sản xuất tác phẩm báo chí in, báo chí điện tử và in báo chí in, đăng tải báo chí điện tử có sử dụng ngân sách nhà nước để phục vụ các nhiệm vụ chính trị, an ninh, quốc phòng, thông tin đối ngoại và các nhiệm vụ trọng yếu khác; đồng thời phục vụ những nhóm đối tượng, địa bàn đặc thù như thiếu niên, nhi đồng, người khiếm thính, khiếm thị, đồng bào dân tộc thiểu số, vùng sâu, vùng xa, miền núi, biên giới, hải đảo...

Đáng chú ý, hệ thống định mức được xây dựng theo quy trình hoạt động báo chí và bao quát nhiều thể loại, từ tin vắn, tin ngắn, tin sâu, tin ảnh, bài phản ánh, bài chính luận, phóng sự, ký sự, điều tra, phỏng vấn đến các hình thức báo chí hiện đại như Infographic, MegaStory, E-Magazine, Longform.

Trong đó, Infographic được xác định là tác phẩm sử dụng yếu tố đồ họa làm ngôn ngữ chính, kết hợp thông tin ngắn gọn và hình ảnh để thể hiện trực quan sự kiện, vấn đề; còn MegaStory/E-Magazine/Longform là tác phẩm báo chí đa phương tiện, kết hợp chữ viết, ảnh, video, âm thanh, đồ họa theo phương thức thể hiện mới.

Định mức là mức tối đa, làm căn cứ kiểm soát chi phí

Một điểm quan trọng của Thông tư là định mức kinh tế - kỹ thuật được xác định là mức tối đa để hoàn thành việc cung cấp dịch vụ sự nghiệp công sử dụng ngân sách nhà nước. Định mức bao gồm hao phí về nhân công, máy móc, thiết bị và vật liệu.

Đối với nhân công, Thông tư quy định cách xác định chức danh, hạng, bậc lao động; đồng thời cho phép xem xét áp dụng phù hợp với chức danh, vị trí việc làm và điều kiện thực tế tại cơ quan báo chí, nhưng chi phí nhân công không được vượt quá mức tính từ định mức được quy định tại Thông tư. Cơ quan báo chí cũng phải bảo đảm nguyên tắc không chi trả trùng lắp một khối lượng công việc từ các nguồn ngân sách khác nhau.

Đối với những trường hợp tác nghiệp trong điều kiện đặc biệt, nguy hiểm như thiên tai, thảm họa, dịch bệnh, xung đột vũ trang hoặc khu vực có yếu tố rủi ro cao, việc xác định hao phí phát sinh, lập và phê duyệt dự toán được thực hiện theo thẩm quyền và quy định pháp luật có liên quan.

Rõ từng công đoạn, từng yếu tố cấu thành chi phí

Định mức được cấu thành từ ba nhóm hao phí chủ yếu gồm nhân công, máy móc - thiết bị và vật liệu. Trong đó, hao phí lao động trực tiếp được tính bằng công, mỗi công tương ứng thời gian làm việc 8 giờ; hao phí máy móc, thiết bị được tính bằng ca, mỗi ca tương ứng 8 giờ.

Phụ lục kèm theo Thông tư đi sâu vào từng công đoạn sản xuất. Đối với xây dựng và biên tập bản thảo tin, bài, quy trình bao gồm xây dựng kế hoạch đề tài, khảo sát và thu thập dữ liệu, chuẩn bị chất liệu, lựa chọn hình thức thể hiện, viết và hoàn thiện tác phẩm, kiểm tra thông tin, biên tập và hoàn thiện bản thảo.

Đáng chú ý, định mức cũng phân hóa theo mức độ sử dụng lại tư liệu. Với tin, bài sử dụng tư liệu khai thác lại, mức hao phí được xác định theo các ngưỡng đến 30%, trên 30% đến 50%, trên 50% đến 70% và trên 70%, qua đó phản ánh sát hơn khối lượng công việc thực tế phải thực hiện.

Không tính trùng, không máy móc áp dụng một mức cho mọi sản phẩm

Thông tư quy định rõ, đối với cơ quan báo chí có nhiều loại hình, khi một tác phẩm được sử dụng cho nhiều loại hình báo chí hoặc trên mạng xã hội, nền tảng số thì chỉ áp dụng một lần định mức đối với công tác xây dựng bản thảo; các hình thức còn lại chỉ được tính đối với phần công việc thực tế thực hiện.

Bên cạnh đó, định mức không bao gồm một số khoản chi như công tác phí, lưu trú, chi nghiệp vụ chuyên môn, chi phát hành báo chí in, chi phí hạ tầng công nghệ thông tin, phần mềm quản trị, lao động gián tiếp, chi phí quản lý và một số chi phí hợp lý, hợp lệ khác. Khi xây dựng phương án giá dịch vụ, cơ quan báo chí được bổ sung các khoản chi này nếu phát sinh và đủ điều kiện theo quy định hiện hành.

Địa phương chủ động quyết định áp dụng phù hợp thực tế và khả năng ngân sách

Thông tư không đặt ra cách áp dụng cứng nhắc cho mọi cơ quan báo chí. Cơ quan báo chí, các bộ, ngành, cơ quan Trung ương, UBND cấp tỉnh và các cơ quan, đơn vị liên quan căn cứ định mức, quy trình tổ chức sản xuất, nguồn lực thực tế và điều kiện ngân sách để xem xét, quyết định áp dụng định mức cụ thể đối với hoạt động cung cấp dịch vụ công thuộc phạm vi quản lý.

Quy định này tạo dư địa để các địa phương chủ động tổ chức, quản lý và sử dụng nguồn lực phù hợp, đồng thời bảo đảm việc xây dựng phương án giá, dự toán và đặt hàng dịch vụ báo chí có căn cứ, sát thực tế sản xuất.

Chuyển sang khung định mức mới từ ngày 21/9/2026

Thông tư có hiệu lực từ ngày 21/9/2026. Kể từ thời điểm này, Thông tư số 18/2021/TT-BTTTT về định mức kinh tế - kỹ thuật hoạt động báo in, báo điện tử hết hiệu lực.

Tuy nhiên, các nhiệm vụ, chu kỳ đặt hàng đã được phê duyệt dự toán theo định mức tại Thông tư số 18/2021/TT-BTTTT và định mức ban hành theo Thông tư số 05/2024/TT-BTTTT được tiếp tục thực hiện đến hết nhiệm vụ, chu kỳ đặt hàng đang thực hiện.

Việc ban hành định mức mới được kỳ vọng góp phần chuẩn hóa quy trình, lượng hóa nguồn lực và tăng tính minh bạch trong xác định chi phí sản xuất tác phẩm báo chí sử dụng ngân sách nhà nước, đồng thời tạo cơ sở để các cơ quan báo chí nâng cao hiệu quả tổ chức sản xuất, đáp ứng tốt hơn yêu cầu thông tin, tuyên truyền trong tình hình mới.