Cụ thể hóa toàn diện các quy định của Luật Đấu thầu

Nghị định quy định chi tiết nhiều nội dung quan trọng của Luật Đấu thầu liên quan đến lựa chọn nhà đầu tư thực hiện dự án đầu tư kinh doanh, bao gồm:

Quy định về bảo đảm cạnh tranh trong lựa chọn nhà đầu tư;

Ưu đãi đối với nhà đầu tư;

Chi phí lựa chọn nhà đầu tư;

Các trường hợp chỉ định nhà đầu tư và lựa chọn nhà đầu tư trong trường hợp đặc biệt;

Phương thức, quy trình, thủ tục lựa chọn nhà đầu tư;

Đánh giá hồ sơ dự thầu;

Nội dung hợp đồng dự án đầu tư có sử dụng đất;

Công tác kiểm tra, giám sát, xử lý vi phạm, xử lý tình huống và các quy định chuyển tiếp.

Bên cạnh đó, Nghị định còn quy định các biện pháp tổ chức thực hiện như điều kiện quỹ đất để tổ chức đấu thầu, công bố thông tin dự án đầu tư kinh doanh và triển khai thực hiện dự án sau khi lựa chọn được nhà đầu tư.

Làm rõ các trường hợp phải tổ chức đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư

Một trong những điểm đáng chú ý của Nghị định là quy định rõ phạm vi các dự án bắt buộc phải tổ chức đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư.

Theo đó, các dự án thuộc diện đấu thầu gồm nhiều nhóm lĩnh vực như:

Dự án có sử dụng đất theo quy định của pháp luật về đất đai;

Dự án xử lý chất thải rắn sinh hoạt;

Dự án cấp nước;

Dự án xây dựng chợ;

Dự án trạm dừng nghỉ;

Dự án xây dựng cảng hàng không;

Dự án trong lĩnh vực giáo dục, y tế, văn hóa, thể thao, môi trường theo chính sách xã hội hóa khi có từ hai nhà đầu tư quan tâm;

Dự án cải tạo, xây dựng lại nhà chung cư;

Dự án đầu tư kinh doanh điện lực và các dự án khác thuộc trường hợp pháp luật chuyên ngành quy định phải tổ chức đấu thầu.

Đồng thời, Nghị định cũng quy định rõ các trường hợp không phải tổ chức đấu thầu, góp phần tạo cơ sở pháp lý thống nhất trong quá trình triển khai thực tế.

Tăng cường bảo đảm cạnh tranh, minh bạch trong đấu thầu

Để nâng cao tính minh bạch, Nghị định quy định chặt chẽ các yêu cầu về bảo đảm cạnh tranh giữa các chủ thể tham gia quá trình lựa chọn nhà đầu tư.

Theo đó, nhà đầu tư phải độc lập về pháp lý và tài chính với cơ quan có thẩm quyền, bên mời thầu và các đơn vị tư vấn theo quy định; đồng thời quy định cụ thể việc xác định tỷ lệ sở hữu vốn, quan hệ giữa các doanh nghiệp trong trường hợp công ty mẹ - công ty con hoặc liên danh nhằm phòng ngừa xung đột lợi ích và bảo đảm cạnh tranh lành mạnh.

Khuyến khích đổi mới sáng tạo và công nghệ cao

Nghị định dành nhiều cơ chế ưu đãi đối với nhà đầu tư có giải pháp ứng dụng công nghệ tiên tiến, công nghệ cao, công nghệ thân thiện với môi trường hoặc cam kết chuyển giao công nghệ.

Đồng thời, các doanh nghiệp khoa học và công nghệ, doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo, trung tâm đổi mới sáng tạo, doanh nghiệp công nghệ cao và các tổ chức thuộc hệ sinh thái đổi mới sáng tạo cũng thuộc nhóm đối tượng được hưởng chính sách ưu đãi khi tham gia lựa chọn nhà đầu tư theo quy định. Đây là điểm mới góp phần khuyến khích đầu tư vào các ngành, lĩnh vực có giá trị gia tăng cao và phát triển bền vững.

Nghị định quy định thống nhất quy trình lựa chọn nhà đầu tư đối với từng hình thức đấu thầu, từ công bố dự án đầu tư kinh doanh, chuẩn bị đấu thầu, tổ chức đấu thầu, đánh giá hồ sơ dự thầu đến thẩm định, phê duyệt kết quả và ký kết hợp đồng.

Đối với các dự án thuộc diện chấp thuận chủ trương đầu tư hoặc không thuộc diện chấp thuận chủ trương đầu tư, Nghị định cũng quy định cụ thể trách nhiệm của cơ quan có thẩm quyền trong việc công bố thông tin dự án, lập và phê duyệt thông tin dự án đầu tư kinh doanh, bảo đảm công khai, minh bạch ngay từ giai đoạn chuẩn bị dự án.

Đẩy mạnh chuyển đổi số trong hoạt động đấu thầu

Nghị định tiếp tục thúc đẩy ứng dụng Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia trong toàn bộ quá trình lựa chọn nhà đầu tư, từ đăng tải thông tin dự án, phát hành hồ sơ, tiếp nhận hồ sơ đến tổ chức lựa chọn nhà đầu tư theo lộ trình thực hiện đấu thầu qua mạng.

Việc số hóa quy trình không chỉ rút ngắn thời gian, giảm chi phí thực hiện thủ tục hành chính, mà còn nâng cao khả năng giám sát, minh bạch hóa thông tin và tăng cường trách nhiệm giải trình của các cơ quan, tổ chức liên quan.

Tạo hành lang pháp lý đồng bộ, thúc đẩy môi trường đầu tư minh bạch

Việc ban hành Nghị định số 274/2026/NĐ-CP đánh dấu bước hoàn thiện quan trọng trong hệ thống pháp luật về đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư, tạo cơ sở để các bộ, ngành, địa phương tổ chức thực hiện thống nhất Luật Đấu thầu và các quy định có liên quan.

Nghị định không chỉ góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước đối với các dự án đầu tư kinh doanh mà còn tăng cường tính công khai, cạnh tranh, minh bạch trong lựa chọn nhà đầu tư, qua đó thu hút nguồn lực xã hội, nâng cao hiệu quả sử dụng đất đai và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội bền vững.